artist

Marja de Jong


  • home






reflections - STAATSSECRETARIS HALBE ZIJLSTRA



De nieuwe staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Halbe Zijlstra heeft geen achtergrond op gebied van kunst en cultuur. Hij is grotendeels blanco, een onbeschreven blad om zo te zeggen. Hij leest als hobby zoals vermeld staat op zijn persoonlijke website: "Lezen? Ik lees graag maar houd niet van al te zware boeken, dat soort leeswerk heb ik al genoeg binnen mijn politieke dossiers. Mijn favoriete schrijvers zijn Robert Ludlum, Tom Clancy, Geert Mak, Tolkien, Dan Brown en James Clavell." Politieke dossiers schijnen dus onder zware (dus moeilijke) literatuur te vallen, een opvatting die niet veel positiefs voorspelt.
Daarnaast heeft hij ook moderne kunst in zijn huis. In een artikel in NRC is te lezen dat de staatsecretaris dol is op moderne kunst: „Ik houd van hele moderne schilderijen, daar hangt mijn huis redelijk vol mee” en ook waar zijn voorkeur naar uitgaat: „Ik heb bijvoorbeeld werk van de Amerikaanse kunstenaar Michael Wayne, die maakt hele expressionistische schilderijen. En van Eline de Jonge, een opkomende kunstenares, die schilderijen maakt van silhouetten in beweging.” Net als de lectuur waar deze staatsecretaris de voorkeur aan geeft, is ook de beeldende kunst makkelijk te verteren. Dat is gelukkig een privé-opvatting en hoeft een professionele kennis op het gebied van kunst en cultuur niet in de weg te staan, alhoewel deze tekenen niet hoopvol stemmen en inmiddels gebleken is dat de staatssecretaris zich verre houdt van enige betrokkenheid en ontwikkeling op dit gebied.

Het is prettig idee als er een staatssecretaris op OC&W zit die in ieder geval weet wat een schilderij is en hoe een boek eruit ziet, hij zal ook weleens een CD opzetten. Het is niet duidelijk of deze staatssecretaris weleens een museum, galerie of theater bezoekt, of een concert bijwoont. Dat stemt wederom niet hoopvol voor de betrokkenheid van deze bewindsman met de uitvoerende en producerende kunsten. Hij is namelijk bang dat dit zijn onafhankelijkheid zal beperken. Zielig hoor, als je betrokkenheid verwart met vriendjespolitiek, en zegt veel over het denk- en belevingskader van deze 'bewinds'man.

Vanuit het regerende kabinet gezien is het misschien ook maar beter om een bewindsman op deze plek te hebben die weinig betrokken is, deze voert eenvoudig en met grote voortvarendheid het voorgenomen bezuinigingsbeleid op het gebied cultuur en kunst uit. Daar is hij al snel mee begonnen:
1. 200 000 000 € bezuinigen op de begroting voor kunst en cultuur (totale begroting 900 000 000€) een percentage van ruim 20% (het gemiddelde is 8%)
2. verhoging van het BTW tarief op kunst, theatervoorstellingen en concerten van 6 naar 19%
Dit is bedoeld om kunstenaars en kunstorganisaties te stimuleren meer ondernemend te zijn en minder afhankelijk van overheidssteun.
Naast deze bezuinigingen en lastenverzwaring komt ook nog de korting die gemeente en provincie krijgen opgelegd en die leidt tot bezuinigingingen op het gemeentelijke en provinciale kunst en cultuur beleid. Er wordt door deze bestuurslagen 173 000 000 € bezuinigd.

Niet alleen zullen de gevolgen nu merkbaar zijn, maar toekomstige generaties zullen opgroeien zonder de vanzelfsprekendheid van kunst, theater, muziek etc, hierdoor zal het draagvlak in de toekomst beperkter en wankeler zijn. En dat alles omdat het waandenkbeeld van een "omslag in de cultuursector", en het ondernemerschap in deze sector. Er staat een duidelijk filmpje op YouTube.

Inmiddels wordt er wel 1.5 miljard uitgetrokken om het bedrijfsleven te laten excelleren.


NRC zaterdag 22 januari 2011 door Marc Chavannes
Hoger onderwijs is geen luxe en mag best kwieker, deze column is helaas niet meer beschikbaar.

"Commissie-voorzitter Veerman riep tijdens het hooglerarenprotest vrijdagmiddag de staatssecretaris van onderwijs op uit te groeien tot staatsman. ,,Wetenschapsbeoefening gaat verder dan berekenbaar economisch rendement. Wetenschapsbeoefening is een beschavingskenmerk.” Als dat voor Halbe Zijlstra een maatje te groot is kan premier Rutte bewijzen dat zijn grondige studie van de geschiedenis niet voor niets is geweest."

Staatssecretaris Halbe Zijlstra openbaart zijn opzienbarende inzichten op het gebied van kunst en cultuur in een interview in Vrij Nederland.
"Niet Raad voor Cultuur maar publiek moet bepalen wat goede kunst is." Ter verdediging van de geplande bezuinigingen: "je weet nooit of nieuwe kunst eigenlijk heel goed is, of gewoon bagger."
Deze uitspraken zijn van een aandoenlijkheid die ontroerend is. Het toont ook aan dat deze persoon het kind is van het neo-liberalisme, alleen als het nut heeft en geld opbrengt (en wel onmiddelijk) heeft het waarde, want dat kan je meten. Het onmeetbare is waardeloos.
Een uitgebreid commentaar op de gedachtengang van deze staatssecretaris en het beleid dat wordt uitgedragen door deze regering is te lezen op de volgende pagina.


Piet Hagenaars directeur van Cultuurnetwerk Nederland schrijft in een discussie op LinkedIn:
"staatssecretaris Halbe Zijlstra heeft recent drie keer verklaard dat hij het belangrijk vindt om alle kinderen actief in aanraking te brengen met cultuur. De staatssecretaris maakt duidelijk dat de cultuurvakken voor hem een vast onderdeel vormen van het schoolcurriculum. Cultuur is volgens hem stevig in het onderwijs verankerd, en hij wil daar blijkbaar geen verandering in brengen. Goed nieuws!"

De daarbij behorende teksten van de hand van staatssecretaris Halbe Zijlstra geven geen enkele reden voor optimisme, eerder het tegendeel. Zijlstra beleidt met de mond een ander verhaal dan wat hij in het werlkelijke beleid voorstaat. De staatssecretaris, op zijn zachtst en vriendelijkst gezegd, een huichelaar.

Het wordt meer en meer duidelijk dat deze staatssecretaris zich verbergt achter schijnargumentatie en de drogreden dat het stelsel (welk stelsel?) op de schop MOET. Het doet het allemaal goed bij het volk gezien de reacties die aansluiten bij deze propaganda.

Voor kunstenaars en mensen die in de kunst en cultuursector werken moet het beangstigend zijn om te voelen wat het is om de gebeten hond te zijn. Hoe lang (niet die Chinees) zal het duren voor voor er massaal aanvallen worden georganiseerd op alles wat maar met kunst en culttur te maken heeft. Het klinkt kort door de bocht, maar de hetze is al heel ver en als de aanval op de Islam niet het gewenste resultaat heeft is dit het volgende 'speerpunt' waar de massa warm voor wordt gemaakt.

Het zal duidelijk zijn dat de uitlatingen van Halbe Zijlstra uitgeproken dom zijn en deze dan ook onder de noemer 'onbenul en leeghoofd' moeten worden weggezet tot het tegendeel bewezen is.

 

| marja de jong | atelier (at) marjadejong (dot) com | +358 (0)50 4625 675 |
©2009-2014 Marja de Jong, Finland. All rights reserved.
No reproduction by any means or in any language without prior permission of the author.